Tek Doz Tedavi (Liac) Türkiye İstanbul Antalya İzmir
YENİ RADYASYON TEDAVİSİ : TEK DOZ
Ameliyat sırasında tek doz radyoterapi dönemi başlıyor…
Tek Doz Tedavi Nedir?
Meme kanseri hastalarında, radyoterapi, ameliyat sırasında Intra Operatif Radyoterapi (IORT) yöntemi kullanılarak tek doz uygulama ile tamamlanabilir. Meme içindeki tümör ameliyatla çıkarıldıktan sonra, cihazdaki özel aplikatör tümörün bulunduğu bölgeye yerleştirilir. Gerekli hesaplamalar yapıldıktan sonra, yüksek doz radyasyon sadece bu bölgeye verilir; böylece tüm lokal tedavi tamamlanmış olur ve sağlıklı dokular korunur.
Tek doz meme kanseri tedavisi, erken evre meme kanseri hastalarına yeni bir umut sunar.
Geleneksel Radyoterapi Nasıl Uygulanır?
Radyoterapi, hastanelerin Radyasyon Onkolojisi bölümlerinde, özel olarak korunmuş odalarda, foton ve elektron üreten lineer hızlandırıcılar ile uygulanır. Meme kanseri tanısı konulmuş ve koruyucu cerrahi uygulanan yani memenin sadece tümörlü kısmının alındığı ve geri kalan dokunun korunduğu hastaların neredeyse tamamında, ameliyattan sonra radyoterapiye ihtiyaç duyulur.
Radyoterapi, kemoterapi alması gereken hastalarda tercihen kemoterapiden sonra, sadece hormon tedavisi uygulanan hastalarda ise ameliyattan en az 3 hafta sonra başlar. Meme için radyoterapi uygulanacak hastalarda, planlama amacıyla bilgisayar yardımıyla 2 mm aralıklarla tomografi kesitleri alınır. Daha sonra, radyoterapi uygulanacak memede risk altındaki alanlara gerekli dozun verilmesi ve aynı zamanda sağlıklı organların kalp, kalbin ana damarları, akciğerler, hastalığın yayılmadığı diğer meme gibi korunması için planlamalar yapılır. Plan onaylandıktan sonra hasta, hastalığın durumuna bağlı olarak ve radyasyon onkolojisi doktoru tarafından belirlenmek üzere 5 ila 7 hafta boyunca radyoterapi tedavisi alır. Bazı hastalara ise hipofraksiyon adı verilen ve 3 hafta süren kısa süreli bir tedavi uygulanır.
Tek Doz Uygulamanın Avantajları
İntraoperatif Radyoterapi IORT cihazı ile yapılan tek doz uygulama, geleneksel radyoterapiye benzer şekilde lineer hızlandırıcı kullanılarak gerçekleştirilir. Bu yöntem, ameliyathane ortamında, lineer ve hızlandırılmış şekilde çalışan, sadece elektron enerjisi üreten ve geleneksel lineer hızlandırıcılara kıyasla personel için yüksek düzeyde koruma gerektirmeyen güvenli ve taşınabilir bir cihaz ile uygulanır. Ameliyatı gerçekleştiren cerrahi ekibe ek olarak, ameliyathanede bir radyasyon onkolojisi uzmanı ve bir medikal fizikçi de bulunur. Bu sayede radyoterapi, cerrahi işlemle aynı anda tamamlanmış olur. Hasta açısından en önemli avantajlardan biri, ameliyat sonrası yaranın iyileşmesini beklemeye ya da radyoterapi planlaması yapıp her gün hastaneye gelmeye gerek kalmamasıdır. Bu yöntemle tedavinin toplam süresi de önemli ölçüde kısalmış olur.
Ameliyat sırasında, memedeki tümör çıkarıldıktan sonra cihazın içindeki özel aplikatör tümörün bulunduğu alana yerleştirilir. Gerekli hesaplamalar yapıldıktan sonra yüksek doz radyasyon sadece bu bölgeye verilir ve sağlıklı doku tamamen korunur. Son yıllarda tek doz uygulama ya da tüm meme yerine sadece tümörün bulunduğu alana radyasyon verilmesini sağlayan farklı yöntemler dünya genelinde daha fazla kabul görmeye başlamış olsa da, tek doz uygulama her hasta için uygun değildir. Bir hastanın bu tedaviyi alıp alamayacağına, hastayla doğrudan ilgilenen radyasyon onkoloğu, cerrah ve patolog tarafından birlikte karar verilmelidir. Hastanın yaşı, tümörün boyutu ve tümörün diğer patolojik özellikleri bu kararda önemli rol oynar.
Radyasyon Boostu Kimlere Uygulanır?
50-60 yaşın altındaki hastalar tek doz uygulama için ideal adaylar olarak kabul edilmez. Bu hastalarda, geleneksel yöntemde tüm memeye uygulanan radyoterapiden sonra tümörün bulunduğu bölgeye ek radyasyon verilmesi gerekir. Hafta sonları hariç olmak üzere, tüm meme bölgesinin tedavisi 25 ila 28 iş günü içinde tamamlandıktan sonra, tüm meme yerine sadece tümörün çıkarıldığı bölgeye radyasyon uygulanır ve bu süreç hastaya ve hastanın durumuna bağlı olarak yaklaşık 5 ila 8 iş günü sürer. Tümörün bulunduğu alana radyasyon uygulanmasına radyasyon boostu denir. IORT yöntemi sayesinde radyasyon boostu ameliyat sırasında tek doz olarak verilir, sonrasında tüm memeye radyoterapi uygulanır ve böylece toplam tedavi süresi kısaltılmış olur.
Meme Ucu Kompleksine Radyoterapi Uygulanması
Meme koruyucu cerrahi tedavi bazı hastalar için uygun olmayabilir. Tüm memenin alınması gereken hastalarda, daha iyi bir estetik sonuç için meme ucu ve çevresindeki alan korunur. Buna meme ucu koruyucu mastektomi denir. Tek doz radyasyon, tekrar riskini azaltmak için IORT yöntemi ile meme ucu ve hemen altındaki dokuya uygulanır. Radyasyon takviyesi Türkiye’de ilk kez Acıbadem Maslak Hastanesi Meme Sağlığı Merkezi’nde sunulmaktadır.
